De werkelijke betekenis van winnen...

De speler is even de controle over zichzelf kwijt, doet iets dat volstrekt niet door de beugel kan. De verantwoordelijk leidinggevende, de coach van dienst, zegt dat zoiets er bij hoort, dat het allemaal niet zoveel voorstelt, en zeker niet op dit niveau. Kennelijk mag sport ook ongecontroleerde emotie zijn. De sporter als ongeleid projectiel: je weet nooit waar en wanneer de kogel inslaat of de bom explodeert… Sport is toch emotie?

Wat kun je er aan doen? Hoe pak je als trainer-coach dit soort zaken aan, in een poging  te voorkomen dat het fenomeen zich voordoet? 

In januari van dit jaar (2015) kreeg ik een boekje in handen, waarin een oud-speler van de legendarische basketball-coach John Wooden (zie noot) terugkijkt op die periode en beschrijft wat hij destijds zonder het zich te beseffen als speler geleerd heeft. Andy Hill, later succesvol in de televisie-wereld, had in het UCLA-team de rol van bankzitter – hij speelde wel (kort) mee in het merendeel van de wedstrijden in de drie seizoenen dat hij bij de ‘Bruins’ speelde. Overigens werd in elk van die seizoenen het team van UCLA met vlag en wimpel landskampioen: van de in totaal 90 wedstrijden in die drie seizoenen waarin Andy Hill deel uitmaakte van de UCLA-selectie, werden er slechts 3 verloren!

De titel van het in 2001 verschenen boekje (192 pagina’s) geeft perfect weer hoe belangrijk Coach Wooden deze materie vond en hoe hij er een oplossing voor zocht in de dagelijkse trainingen. Andy Hill herinnert zich ‘Be quick – but don’t hurry’ als een mantra van Wooden:  “fast – but never out of control”. In de woorden van de coach zelf: “If you hurry, you’re more likely to make mistakes, but if you’re not quick, you won’t get things done.” (p. 69). Enkele bladzijden verder geeft Hill, ter verduidelijking, nog een quote van coach Wooden : “If you don’t have physical balance, you cannot be quick. To have physical balance, it must be preceded by mental balance and emotional balance. If you don’t have those you will be hurrying. Then you will have activity without achievement.” (p. 72).

Coach Wooden zei het, elke dag opnieuw, vele malen tijdens de dagelijkse training: ‘Doe het snel – maar haast je niet’, hamerend op de hoogst mogelijke snelheid van handelen, maar wel altijd ‘onder controle’.

Een CoachDieNooitVerliest weet dat trainingen bedoeld zijn om alle relevante zaken te leren, onder regie van de trainer-coach. Een CoachDieNooitVerliest weet ook dat de sporter die de controle over de eigen emoties kwijtraakt tijdens wedstrijd en/of training, via een specifiek trainingsdoel dient te leren hoe ‘controle’ kan worden behouden. Zo bezien is de recidivist Suárez (zie Sport en emotie-1) niet alleen een gemankeerde top-voetballer, maar eigenlijk ook een voetballer die tot nu toe slecht begeleid is. Want sport is uiteindelijk GECONTROLEERDE emotie. Sporters die hun emotie niet de baas kunnen, leiden alleen maar af. Die verliezen van zichzelf…

JvR (febr, mrt, mei 2015)

 

noot: zie ook het eerder stukje ‘Actueel’ over deze coach: 'Sportjaar 2014 (8)'